Milieu-footprint van duurzaam gecertificeerde Braziliaanse sojateelt

Land Use Change en sojaproductie


ProAgros heeft Blonk Consultants gevraagd een milieu footprint op te stellen van soja geteeld door een Braziliaanse soja producentengroep die gecertificeerd zijn volgens het Sustainable Farming Assurance Program (SFAP). De carbon footprint van deze soja is, met 0,27 CO2-eq per kg sojabonen, 24% lager dan de gemiddelde carbon footprint van Braziliaanse soja en zelfs 95% lager dan de gemiddelde carbon footprint van Braziliaanse soja als de impact van Land Use Change (LUC) wordt meegenomen. Ook op andere belangrijke milieu-indicatoren scoort de soja van de SFAP boeren beter dan het Braziliaanse gemiddelde.

Soja

Soja is een belangrijke eiwitbron voor zowel diervoeders als voedselproducten, en de wereldwijde vraag neemt gestaag toe. Het is een efficiënt gewas dat relatief weinig inputs nodig heeft omdat het stikstof uit de atmosfeer kan vastleggen. Echter, de groeiende sojateelt geeft ook grote milieuzorgen. Een groot deel van de sojateelt vindt plaats in tropische gebieden, waar het de aanjager van ontbossing is.

Gevolgen van verandering van landgebruik

Wanneer bossen worden gekapt om plaats te maken voor landbouw, komt de koolstof die in de bomen is opgeslagen als koolstofdioxide in de atmosfeer terecht. Deze emissies, als gevolg van LUC, moeten in Levenscyclusanalsye (LCA) onderzoek worden verantwoord. De PAS 2050-1 methode voor het berekenen van de ecologische voetafdruk van een landbouwproduct biedt hierbij richtlijnen. Op basis van landelijke statistieken wordt ontbossing toegewezen aan gewassen met een aanzienlijke relatieve toename in teelt. Hierbij wordt gekeken naar de toename of afname van akkerland en bosgebied in het betreffende land. De Europese Commissie heeft de PAS 2050-1 LUC-methode tot een vereiste gemaakt voor berekeningen binnen het Product Environmental Footprint (PEF) programma.

Duurzame certificering volgens SFAP

In sommige landen, zoals Brazilië, is LUC verantwoordelijk voor het leeuwendeel van de carbon footprint van soja. Door middel van het SFAP-certificaat, kunnen de deelnemende boeren hun afnemers de garantie geven dat in de afgelopen 20 jaar geen LUC voor hun sojateelt heeft plaatsgevonden. De individuele boeren binnen deze producentengroep opereren allemaal binnen de Cerrado Biome in Brazilië. De totale groep bestaat uit 35 individuele producenten met in totaal ongeveer 160.000 ha land in productie. Middels een op satellietkaarten gebaseerde analyse heeft Control Union, een certificerende instelling, vastgesteld dat van het totale areaal er 86.000 ha al langer dan 20 jaar in productie is geweest- en er dus geen LUC, en/of ontbossing heeft plaatsgevonden. Voor dit areaal is er een geverifieerde 'non-LUC' verklaring afgegeven. De gegevens van een representatieve groep van 14 individuele producenten is gebruikt door Blonk Consultants om de milieu-analyse van de sojateelt van deze producentengroep vast te stellen. Hiervoor hebben de boeren data aangeleverd, zoals opbrengsten, (kunst)mest-, pesticidegebruik en energieverbruik op de boerderij.

Met deze input heeft Blonk Consultants de volledige milieu-footprint van SFAP-soja uit Brazilië berekend.

Figuur 1: Carbon footprint van sojateelt

Lage carbon footprint voor certificeerde soja

De carbon footprint resultaten zijn terug te vinden figuur 1. Ter vergelijking is ook de carbon footprint (exclusief LUC) van gemiddelde Braziliaanse soja uit de Agri-footprint database toegevoegd. De carbon footprint van SFAP-soja is lager dan de gemiddelde soja uit Brazilie. Dit komt voornamelijk door een hogere opbrengst per ha en een lager dieselverbruik. Ook op andere belangrijke milieu-indicatoren zoals landgebruik (-46%), waterverbruik (-37%), zoetwater eutrofiëring (-31%), marine eutrofiëring (-11%) en verzuring (-76%) scoort de soja van de SFAP boeren beter dan het Braziliaanse gemiddelde.

Data beschikbaar - Branded Dataset

De milieudata van de SFAP-soja is nu ook publiekelijk beschikbaar als ‘Branded Dataset’ via de Blonk Tool Portal. De ‘Branded Datasets’ bieden een aanvulling op Agri-footprint, de agri-food LCA database.
Waar Agri-footprint gemiddelden bevat van agrarische producten en diervoeders, bieden Branded Datasets inzicht in de milieueffecten van producten van specifieke merken. De Life Cycle Inventory (LCI) data is beschikbaar als .CSV-bestand die geïmporteerd kan worden in de LCA-software SimaPro. Daarnaast is er een Excel format met de milieu impacts (berekend met ReCiPe midpoint (H)) beschikbaar.


Meer informatie


Vragen over de carbon footprint van soja? Neem contact op met Janjoris van Diepen.
Stuur een e-mail naar janjoris@blonkconsultants.nl of bel +31 182 579970